- Галоўная
- →
- Славутасці
- →
- Сядзіба Храптовічаў
Сядзіба Храптовічаў
Дворцавы і паркавы ансамбль Храптовічаў, размешчаны ў вёсцы Бешанковічы Віцебскай вобласці, з'яўляецца ўнікальным помнікам архітэктуры Беларусі эпохі ранняга класіцызму. Гэты гістарычна-культурны аб’ект фарміраваўся на працягу двух стагоддзяў, пачынаючы з канца XVII стагоддзя і да другой паловы XIX стагоддзя. У склад ансамбля ўваходзілі жылы палац, гаспадарчыя пабудовы, рэгулярны парк з тэрасамі і двума штучнымі вадаёмамі, алеямі і рэдкімі дрэвамі. Нягледзячы на страты, комплекс дагэтуль захоўвае сваё гістарычнае зачараванне і каштоўнасць.
Дворцавы і паркавы ансамбль Храптовічаў уваходзіць у лік найбольш цікавых аб’ектаў для падарожнікаў, якіх прыцягваюць экскурсіі па Беларусі з акцэнтам на дваранскія сядзібы, гісторыю і архітэктуру. Зручная экскурсія з Мінска дазваляе за адзін дзень наведаць ансамбль, атрымаць асалоду ад атмасферы старадаўняй сядзібы і даведацца мноства фактаў пра знатных уладальнікаў маёнтка.
Гісторыя стварэння
Гісторыя сядзібы бярэ пачатак у XVII стагоддзі, калі землі ў Бешанковічах належалі знатнаму роду Агінскіх, якія актыўна ўдзельнічалі ў палітычным і культурным жыцці Вялікага Княства Літоўскага. Ужо ў гэты перыяд фарміруюцца першыя пабудовы і элементы будучага ансамбля. Аднак пераломным момантам стаў 1786 год, калі маёнтак перайшоў да Храптовічаў — аднаго з найстарэйшых і ўплывовых шляхецкіх родаў Беларусі. Прадстаўнікі гэтай сям’і ўнеслі значны ўклад у развіццё сядзібы і яе добраўпарадкаванне.
Пры Храптовічах пачалося маштабнае будаўніцтва: у 1770 годзе з'явіўся каменны палац, былі ўзведзены гаспадарчыя пабудовы, пракладзены алеі, створаны дэкаратыўныя сажалкі, тэрасы і рэгулярны парк. Ансамбль служыў не толькі рэзідэнцыяй, але і культурным цэнтрам: тут збіраліся прадстаўнікі знаці, праводзіліся літаратурныя вечары, балы, прыёмы і паляванні. З развіццём падзей XIX стагоддзя комплекс паступова губляў сваё значэнне, але працягваў выкарыстоўвацца па прызначэнні да пачатку XX стагоддзя. Сёння гэта месца захоўвае дух часу і адкрытае для тых, хто цікавіцца гісторыяй і культурай, а таксама імкнецца ўбачыць знакамітыя дваранскія сядзібы ў межах экскурсіі па Беларусі.
Архітэктура будынкаў
Архітэктурнае ядро ансамбля — гэта П-падобны каменны палац, узведзены ў 1770 годзе ў стылі ранняга класіцызму, з элементамі, успадкаванымі ад больш ранняй барочнай традыцыі. Палац складаецца з трох узаемазвязаных карпусоў, якія ўтвараюць парадны двор, адкрыты ў бок парку. Галоўны фасад вылучаецца сіметрычнасцю, стрыманым дэкорам, строгімі лініямі і прапорцыямі, характэрнымі для класіцызму. Аснову мастацкай выразнасці складаюць рытмічна размешчаныя вокны, рустоўка і нязначныя дэкаратыўныя элементы.
Інтэр’еры палаца раней былі багата аздоблены: сцены і столі пакрываліся ляпнінай, разьбянымі панэлямі, дэкаратыўным жывапісам. На жаль, да нашага часу многае страчана, але захаваныя элементы дазваляюць уявіць, якім быў гэты архітэктурны шэдэўр. У склад сядзібы ўваходзілі таксама гаспадарчыя пабудовы, якія служылі для размяшчэння персаналу і захоўвання запасаў. Асаблівую атмасферу стварае парк: ад рэгулярнай планіроўкі захаваліся тэраса, дзве штучныя вадаёмы і старадаўнія дрэвы, сярод якіх сустракаюцца рэдкія для Беларусі пароды. Гэты архітэктурна-ландшафтны ансамбль гарманічна ўпісваўся ў прыроднае асяроддзе і да гэтага часу застаецца важным аб’ектам культурнага турызму.
Экскурсіі з аглядам дворцавых і паркавых аб'ектаў Храптовічаў
Дворцавы і паркавы ансамбль Храптовічаў з'яўляецца часткай папулярных турыстычных маршрутаў, якія прапануюць экскурсіі па Беларусі з акцэнтам на архітэктурную і гістарычную спадчыну. Наведванне гэтай сядзібы дазваляе турыстам акунуцца ў атмасферу XVIII–XIX стагоддзяў, даведацца пра жыццё беларускай знаці, гісторыю роду Храптовічаў і развіццё дваранскіх маёнткаў. Падчас экскурсіі можна агледзець тэрыторыю парку, старадаўнія дрэвы, рэшткі архітэктурных збудаванняў, вадаёмы і сам палац.
Для тых, хто жадае арганізаваць падарожжа, даступная экскурсія з Мінска, якая праходзіць у суправаджэнні прафесійнага гіда і ўключае не толькі агляд ансамбля, але і расповед пра культурнае і гістарычнае значэнне аб'екта. Гэта выдатная магчымасць правесці выхадны дзень, сумясціўшы адпачынак на прыродзе з пазнавальным падарожжам. Таксама можна выбраць больш працяглыя туры па сядзібах Беларусі, у якія ўваходзіць наведванне Бешанковічаў. Жадаючыя могуць забраніраваць экскурсію з аглядам палаца і парку на партале ekskursii.by, дзе сабраны самыя актуальныя прапановы. Забраніраваўшы тур загадзя, вы атрымаеце гарантаваны доступ да наведвання аб’екта і насычаную экскурсійную праграму з прафесійным гідам.